Terwyl sy in Harare, Zimbabwe, grootgeword het, het Fadzai Priscilla Zonke nooit gedink sy sou eendag ’n loopbaan in Dierewetenskap volg nie. Op skool was Wiskunde haar gunstelingvak en ingenieurswese het na die logiese beroepskeuse gelyk. Maar die lewe – en naweke op haar gesin se klein varkplaas – het haar stilweg in ʼn ander rigting gestuur.

Die 26-jarige gegradueerde van die Universiteit Stellenbosch (US) het reeds ’n Baccalaureus in Landbou (Dierewetenskap) voltooi en is tans besig met ’n Meestersgraad in Landbouwetenskap (Dierewetenskap).

“My pa was ’n landboukundige, so landbou was van kleins af altyd deel van my lewe,” verduidelik sy. “Van die ouderdom van 11 af het ons omtrent elke naweek op die plaas deurgebring. Ek het dit geniet om tussen die diere te wees, maar ek het nooit gedink Dierewetenskap sou my loopbaan word nie. As ek nou terugkyk, besef ek dit was waarskynlik altyd my lot.”

Wat Fadzai die meeste oor haar veld opgewonde maak, is die impak wat klein, deurdagte veranderinge op dierewelsyn en produktiwiteit kan hê.

“Of dit nou is om voertye aan te pas, hanteringsmetodes te verander of lewensomstandighede te verbeter – klein veranderinge kan tot merkwaardige verbeterings in dieregesondheid en produktiwiteit lei,” verduidelik sy. “Dit is wat my passie vir wat ek doen lewendig hou.”

Benewens haar meestersgraad bied sy ook deeltyds private tuisonderrig in Wiskunde BIO 124 – ’n eerstejaar-universiteitskursus wat vir studente in die biologiese wetenskappe ontwerp is – aan.

Haar langtermyndoel is om na Europa te verhuis, waar sy hoop om in diere-teelt en genetika te werk, hetsy in navorsing of by ’n teeltmaatskappy. Sy droom ook daarvan om verder te studeer aan die Wageningen Universiteit in Nederland, een van die wêreld se voorste landbou-instellings.

Haar toewyding en akademiese uitnemendheid het haar reeds aansienlike erkenning besorg. Tydens haar voorgraadse studies het Fadzai die Universiteit Stellenbosch se Senior Merietebeurs in beide 2023 en 2024 ontvang. Sy is ook erken deur die Golden Key International Honour Society, 'n nie-winsgewende akademiese vereniging wat top-presterende universiteitstudente wêreldwyd vereer. 

Een van haar grootste prestasies was egter toe sy deur die Suid-Afrikaanse Vereniging vir Dierewetenskap vir uitstaande akademiese prestasie erken is. “Daardie erkenning het baie vir my beteken omdat dit gewys het dat my harde werk ’n impak maak wat verder strek as net die universiteit,” sê sy. “Maar eerlikwaar was een van my grootste prestasies eenvoudig om my graad te voltooi en in rekordtyd te gradueer. Die toekennings weerspieël nie regtig die persoonlike reis daaragter nie.”

Vir Fadzai het haar tyd by die US haar ook geleer om veerkragtig, aanpasbaar en oop vir verandering te wees.

"Dis nie die einde van die wêreld as jou planne verander nie," sê sy. "As ek my oorspronklike plan gevolg het toe ek by Stellenbosch aansoek gedoen het, sou ek nooit die geleenthede gehad het wat ek vandag het nie. Om van rigting te verander is nie ’n mislukking nie – soms is dit bloot 'n ander pad na iets beter."

Sy moedig studente ook aan om hul eie vordering raak te sien, selfs wanneer dit onbeduidend voel.

“Hou rekord van alles wat jy bereik,” beveel sy aan. “Skryf dit êrens neer. Wanneer jy ná ’n jaar terugkyk, sal jy besef hoeveel jy eintlik bereik het – selfs in seisoene toe dit gevoel het asof jy nêrens heen gaan nie.”

Fadzai sê haar geloof en haar familie het ’n groot rol gespeel in wie sy vandag is.

“Eerstens gee ek al die eer aan God,” sê sy. “Ek glo my vermoëns en sukses is gawes van Hom. Tweedens wil ek my ma en my oorlede pa bedank. Hulle het soveel opgeoffer om dit vir my moontlik te maak om hier te studeer. My pa het nie geleef om my te sien gradueer nie, maar hy is elke dag steeds met my.”