Vir medianavrae kontak prof Jean B. Nachega per e-pos by [email protected] of WhatsApp by +1 240 234 0647 

Wetenskaplikes aan die Universiteit Stellenbosch (US) se Fakulteit Geneeskunde en Gesondheidswetenskappe (FGGW) het vinnig gemobiliseer om pogings te ondersteun om die voortgesette ebola-uitbreking in die Demokratiese Republiek van die Kongo (DRK) en Uganda te verstaan en in te perk.

Die uitbreking, wat deur die Bundibugyo-stam van die Ebola-virus veroorsaak word, is op 17 Mei 2026 deur die Wêreldgesondheidsorganisasie tot ʼn openbare gesondheidsnoodgeval van internasionale kommer (PHEIC) verklaar, wat die dringende behoefte aan gekoördineerde streeks- en wêreldwye optrede beklemtoon.

Prof Jean B. Nachega, Direkteur van die US se Biomediese Navorsingsinstituut (BMNI), dien in die noodkonsultasiegroep van Afrika se sentrums vir siektebeheer en -voorkoming, wat raad gee oor strategieë om die vasteland se reaksie te versterk.

“Hierdie uitbreking vereis ʼn dringende en hoogs gekoördineerde reaksie wat fokus op die versterking van oorsig, die uitbreiding van diagnostiese kapasiteit nader aan gemeenskappe wat geraak word, die beskerming van gesondheidswerkers en die versnelling van navorsing oor diagnostiek, terapie en entstowwe,” het Nachega gesê. “Al die moontlike moet gedoen word om die uitbreking vroegtydig te beperk en verdere streeks-, kontinentale en globale verspreiding te voorkom.”

Nachega en sy BMNI-kollegas het ʼn langdurige vennootskap met prof Jean-Jacques Muyembe-Tamfum, Direkteur van die Nasionale Instituut vir Biomediese Navorsing van die Demokratiese Republiek van die Kongo in Kinshasa, wat een van Afrika se voorste viroloë en mede-ontdekker van die Ebola-virus is. Hierdie vennootskap, wat aanvanklik versterk is tydens samewerking oor die Covid 19-pandemie en die a-pokke-uitbreking, het ʼn vinnige wetenskaplike en operasionele reaksie op die huidige noodsituasie moontlik gemaak.

Nachega and sy BMNI-kollegas se huidige optrede behels:

• Samewerking aan epidemiologiese ondersoeke, genomiese oorsig en monitering van virale evolusie en genetiese veranderlikheid;
• Bydraes tot en mobilisering van finansiële hulpbronne om navorsings- en ontwikkelingspogings te ondersteun wat ten doel het om diagnostiek, behandeling en entstofontwikkeling vir die Bundibugyo-ebolavirus, waarvoor daar tans geen goedgekeurde mediese teenmaatreëls bestaan nie, te versnel;
• Versterking van epidemiese paraatheid, werksmagontwikkeling en navorsingskapasiteit deur internasionale opleidingsinisiatiewe soos die NIH-Fogarty-gefinansierde D43-Navorsingopleidingsprogram vir Ontluikende en Herontluikende Patogene in die DRK (EREP-RTP-DRC).

Hierdie werk bou voort op die US se langdurige verbintenis om ontluikende bedreigings deur aansteeklike siektes reg oor Afrika deur middel van samewerkende navorsing, opleiding en openbare gesondheidsvenootskappe aan te pak.

Vyf belangrike feite oor die huidige Ebola-uitbreking

• Die huidige uitbreking word veroorsaak deur die Bundibugyo-ebolavirus, ʼn minder algemene variant as die Zaïre-stam wat vir verskeie groot vorige epidemies in Sentraal- en Wes-Afrika verantwoordelik was.
• Anders as die Zaïre-ebolavirus, is daar tans geen gelisensieerde entstowwe of spesifiek goedgekeurde behandelingsmiddels vir Bundibugyo-ebola nie, wat inperking en ondersteunende kliniese sorg veral van kritieke belang maak.
• Vinnige molekulêre diagnostiese platforms wat wyd gebruik word, insluitend sommige GeneXpert-gebaseerde toetse, kan moontlik nie die Bundibugyo-ebolavirus betroubaar opspoor nie. Monsters moet dikwels na gespesialiseerde laboratoriums verwys word, wat bevestiging, isolasie en kontakopsporing vertraag.
• Ofskoon Bundibugyo-ebola oor die algemeen ʼn laer sterftesyfer as die Zaïre-stam het, kan die sterftesyfer steeds ongeveer 40-50% wees, veral in omgewings met brose gesondheidsorgstelsels en vertraagde toegang tot sorg.
• Bevestigde gevalle in beide die DRK en Uganda wek kommer oor oorgrensoordrag as gevolg van bevolkingsmobiliteit, streekshandelsroetes en voortdurende onveiligheid in gebiede wat geraak word.