Navorsing
Bedryfsamewerking
Om navorsing met impak in 'n toegepaste dissipline soos Tuinbouwetenskap te lewer, is dit van deurslaggewende belang om volwasse verhoudings met die betrokke tuinboubedrywe te hê. Die departement is formeel geassosieer met die meeste van die groot uitvoervrugtebedrywe in Suid-Afrika. Hierdie verhoudings is wedersyds voordelig en word gevorm deur die medebefondsing van projekte, die prioritisering van bedryfsbehoeftes en samewerking deur die verskaffing van boorde, plantmateriaal en menslike hulpbronne om navorsing uit te voer. Hiermee terugvoer van ons bedryfsvennote:
Sagtevrugtebedryf via Hortgro
Die Departement Tuinbouwetenskap het 'n baie lang en noue verhouding met die sagtevrugtebedryf, wat tans deur die bedryfsliggaam Hortgro bestuur word. Die verhouding het ontwikkel van 'n losse een tussen een of twee personeellede tot 'n meer geformaliseerde verhouding wat tans gereguleer word deur 'n Diensvlakooreenkoms (DVO) tussen Hortgro (Edms) Bpk en die Universiteit Stellenbosch (US). Die DVO is tussen die US en Hortgro aangesien meer departemente by die US betrokke is as net die Departement Tuinbouwetenskap.
Die verhouding het so uitgebrei dat Hortgro R3 600 000 vir 25 navorsingsprojekte aan die Departement Tuinbouwetenskap bewillig het vir die 2020/21 finansiële jaar (1 Oktober 2020 - 30 September 2021) vir projekte wat voltooi moet word deur navorsers verbonde aan die Dept Tuinbouwetenskap. Daarbenewens het Hortgro 'n gesekondeerde navorser, dr. Xolani Siboza, in die Departement Tuinbouwetenskap geplaas. Dr. Siboza het tans drie MScAgric-studente onder sy toesig.
Hortgro het ook 80% bygedra tot die salaris van prof. Karen I. Theron, die Leerstoel in Toegepaste Voor-oes Sagtevrugtenavorsing, maar sy het op 30 September 2021 afgetree en hierdie pos is tans vakant. Die verhouding is gebou op wedersydse respek en die navorsers by die US word gesien as belangrike ratte in die wiel wat die volhoubaarheid en groei van die sagtevrugtebedryf in stand hou deur voor- en nagraadse studente te lewer wat suksesvol by die bedryf inskakel, deur bedryfsprobleme deur navorsing op te los en om hierdie navorsing deur tegnologie-oordrag by velddae, seminare en simposia te laat grondves.
Sagtevrugtebedryf via Tru-Cape™
SARChI Na-oestegnologie werk nou saam met Tru-Cape™ in verskeie navorsingstudies in integrale houers. 'n Projek ter waarde van R574 294,40 wat daarop gemik is om die kapasiteit van integrale houers te bepaal om appel- en peervrugte by pre-optimum temperature te hanteer, bestem vir uitvoer per see, is tans aan die gang.
Ons het een uitvoerproef voltooi met die ontplooiing van datamengers (loggers) om die binneste lugtemperatuur, humiditeit en vrugkerntemperature te meet tydens die laai, verskeping en aflaai van Golden Delicious-appelvrugte vanaf Suid-Afrika (hawe van Kaapstad) na Nigerië (hawe van Lagos, Tin-can).
Die aflesings vir die omgewingstemperature en vrugkerntemperature het op 2 Desember 2020 begin en op 24 Januarie 2021 geëindig. Vrugfermheid, suikervlak, kleur, vogverlies en die voorkoms van bederf is by die laai- en aflaaihawens gemeet.
Sitrusbedryf via Citrus Research International (CRI)
Sitrusproduksie, -verpakking en -verspreiding is 'n tegnologie-intensiewe bedryf wat afhanklik is van die ontwikkeling van langtermyn-alliansievennote om 'n wetenskaplik-gebaseerde antwoord op bedryf-geïdentifiseerde navorsingsprioriteite te ontwikkel. 'n Langstaande sleutel-alliansievennoot van CRI is die Departement Tuinbouwetenskap, wat CRI help om sy bedryfsmandaat na te kom soos weerspieël in die CRI-missie: om die langtermyn wêreldwye mededingendheid van die Suider-Afrikaanse sitruskwekers te maksimeer deur navorsing en tegniese ondersteuningsdienste.
Die bedryf se navorsing en tegniese diens gaan voort om onder die CRI Groep-alliansiemodel te funksioneer en die suksesvolle heffingsimplementering gedurende 2021 het 'n uitbreiding van die huidige bedryfsrelevante navorsing by die Departement moontlik gemaak. Via die Sitruskultuur-portefeulje befonds CRI tans vyf MSc-studente, twee by Grondkunde, 'n PhD-student by Logistiek, en twee MSc-studente by die ingenieursfakulteit.
Die drie gesekondeerde navorsers, prof. Paul Cronje, drs. Pieter Raath en Tarl Berry is direk as medestudieleiers by al hierdie studenteprojekte betrokke. Gedurende 2021 is agt navorsingsprojekte ter waarde van R1 610 576 befonds en onderneem deur die CRI-gesekondeerde navorsers in die Departement. Hierdie projekte het gefokus op onderwerpe soos voeding, gewasmanipulasie, vruggehalte en die verbetering van temperatuurbestuur in houers, en het vyf nagraadse studente betrek.
Daarbenewens het dr. Pieter Raath in 2021 'n nuwe handboek oor die bemesting van sitrusbome onder Suider-Afrikaanse toestande voltooi. Sleutelaspekte relatief tot groeitoestande is bespreek tydens werkswinkels wat in Mpumalanga, Limpopo, die Wes- en Oos-Kaapse sitrusproduksiegebiede gehou is.
Subtropiese vrugte- en neutbedryf via SAAGA en SAMAC
'n Samewerkingsooreenkoms tussen SAAGA, SAMAC en die Universiteit Stellenbosch (US) het die SA Avokadokwekersvereniging (SAAGA) en Macadamias SA (SAMAC) sedert 2020 formeel met die Departement Tuinbouwetenskap verbind.
Die afgelope jaar was die tweede aanbieding van die nuwe derdejaarvlakmodule in sy huidige formaat, met die doel om studente bekend te stel aan die relevante aspekte (plaaslike en internasionale bedrywe, plantmateriaal-klimaatinteraksie, gewasbestuur en vruggehalte) met betrekking tot die produksie van avokado's en makadamias onder Suid-Afrikaanse toestande.
Histories was die US nie nou en direk by subtropiese navorsing betrokke nie, maar met veranderinge in die tradisionele produksiegebiede om nou die suidelike dele van SA in te sluit, is dit die geleë tyd vir die Departement om die produksie van subtropiese gewasse by sy module-aanbieding in te sluit.
Vier navorsingsprojekte is gedurende 2021 geïnisieer met 2 projekte wat onderskeidelik deur SAAGA en SAMAC befonds is. Hierdie projekte fokus op beide produksie- en na-oesuitdagings wat die subtropiese bedryf in die gesig staar en het 'n gekombineerde waarde van R471 327 vir 2021 gehad.
Granaatbedryf via die Granaatvereniging van Suid-Afrika (POMASA)
Beduidende stygings in koelhouer-vragtariewe het aansienlike druk op die vrugte-uitvoerbedryf geplaas om nuwe en innoverende maniere te vind om die ruimte-/volumebenuutting van vrugte in koelhouers te verbeter. Dit skep 'n behoefte om geventileerde kartonverpakking te verskaf vir die berging en vervoer van die produkte wat meer ekonomies is om op te berg en te verskeep.
Die voorgestelde oplossing het 'n groot kommersiële potensiaal in die Suid-Afrikaanse varsvrugte-uitvoersektor. Aanvanklik sal die besigheid fokus op varsvrugte-verpakkingsoplossings vir die Wes-Kaap, Suid-Afrika.
Met die oog op innoverende and toekomstige geventileerde verpakkingsoplossings, het SARChI Na-oestegnologie nou saamgewerk met POMASA om 'n geïntegreerde na-oes innoverende oplossing vir optimale vrugrypheid, opbergingsbestuur en wetenskaplik-gedefinieerde gehalteparameters van die granaatvrug te ontwikkel.
SARChI het 'n nuwe veellaag geventileerde kartonontwerp vir die granaatbedryf aangebied. Tans is aansoek gedoen by INNOVUS, Universiteit Stellenbosch vir voor-saadbefondsing. Die aangevraagde R200 000-begroting vir die semi-kommersiële proef van die nuwe granaatverpakkingskartonne is in September 2021 toegestaan.
Hierdie projek sal die uitspin-roete wees om die EB-bestuur, sakebeplanning, marknavorsing, die bou van die innovasiespan en bedryfsamewerking vir verpakkingsoplossings in varsvrugte te hanteer.